درآمدهای حقوق به شرح زیر از پرداخت مالیات معاف است:
1- روسا و اعضای ماموریتهای سیاسی خارجی در ایران و روسا و اعضای هیاتهای نمایندگی فوقالعاده دول خارجی نسبت به درآمد حقوق دریافتی از دولت متبوع خود به شرط معامله متقابل و همچنین روسا و اعضای هیاتهای نمایندگی سازمان ملل متحد و موسسات تخصصی آن در ایران نسبت به درآمد حقوق دریافتی از سازمان و موسسات مزبور در صورتی که تابع دولت جمهوری اسلامی ایران نباشند.
2- روسا و اعضای ماموریتهای کنسولی خارجی در ایران و همچنین کارمندان موسسات فرهنگی دول خارجی نسبت به درآمد حقوق دریافتی از دول متبوع خود به شرط معامله متقابل.
3- کارشناسان خارجی که با موافقت دولت جمهوری اسلامی ایران از محل کمکهای بلاعوض فنی و اقتصادی و علمی و فرهنگی دول خارجی و یا موسسات بینالمللی به ایران اعزام میشوند نسبت به حقوق دریافتی آنان از دول متبوع یا موسسات بینالمللی مذکور.
4- کارمندان محلی سفارتخانهها و کنسولگریها و نمایندگیهای دولت جمهوری اسلامی ایران در خارج نسبت به درآمد حقوق دریافتی از دولت جمهوری اسلامی ایران در صورتی که دارای تابعیت دولت جمهوری اسلامی ایران نباشند به شرط معامله متقابل.
5- حقوق بازنشستگی و وظیفه و مستمری و پایان خدمت و خسارت اخراج و بازخرید خدمت و وظیفه یا مستمری پرداختی به وراث و حق سنوات و حقوق ایام مرخصی استفاده نشده.
6- هزینه سفر و فوقالعاده مسافرت مربوط به شغل.
7- حذف شد
8- مسکن واگذاری در محل کارگاه یا کارخانه جهت استفاده کارگران و خانههای ارزان قیمت سازمانی در خارج از محل کارگاه یا کارخانه که مورد استفاده کارگران قرار میگیرد.
9- وجوه حاصل از بیمه بابت جبران خسارت بدنی و معالجه و امثال آن.
10- عیدی سالانه یا پاداش آخر سال جمعا معادل یک دوازدهم میزان معافیت مالیاتی موضوع ماده (84) این قانون.
11- خانههای سازمانی که با اجاره قانونی یا به موجب آییننامههای خاص در اختیار ماموران کشوری گذارده میشود.
12- وجوهی که کارفرما بابت هزینه معالجه کارکنان خود یا افراد تحت تکفل آنها مستقیما یا به وسیله حقوقبگیر به پزشک یا بیمارستان به استناد اسناد و مدارک مثبته پرداخت کند.
13- مزایای غیرنقدی پرداختی به کارکنان حداکثر معادل دو دوازدهم معافیت موضوع ماده (84) این قانون.
14- درآمد حقوق پرسنل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران اعم از نظامی و انتظامی. مشمولان قانون استخدامی وزارت اطلاعات و جانبازان انقلاب اسلامی و جنگ تحمیلی و آزادگان.
---------------------------
***** به موجب بند (19) ماده واحده قانون اصلاح قانون مالیاتهای مستقیم مصوب 31/04/1394 مجلس شورای اسلامی در بند (5) عبارت «که در موقع بازنشستگی یا از کارافتادگی به حقوق بگیر پرداخت میشود. حذف میگردد. (تاریخ اجرا از 01/01/1395)
سیر تحول قانون مالیات های مستقیم مربوط به ماده 91:
**** به موجب ماده (35) قانون اصلاح موادی از قانون مالیاتهای مستقیم. مصوب 27 بهمن ماه 1380 ماده (91) این ماده در مواردی اصلاح شده است.
*** بند (16) این ماده به موجب ماده واحده «قانون الحاق یک بند به ماده (22) قانون اصلاح مالیاتهای مستقیم مصوب 1371» (مصوب 12 آذر 1374 مجلس شورای اسلامی) الحاق شده است. (نقل از روزنامه رسمی شماره 14805 تاریخ 7 دیماه 1374 تاریخ اجراء: 15 روز پس از انتشار در روزنامه رسمی)
** قانون اصلاح موادی از قانون مالیاتهای مستقیم ... (مصوب 7 اردیبهشت ماه 1371 مجلس شورای اسلامی) (تاریخ اجرا از اول سال 1371) ماده 22- ماده 91 به شرح زیر اصلاح میشود:
الف- در بند 13 ماده 91 بعد از عبارت از محل اعتبارات دولتی عبارت بابت مزایای غیر مستمر پرداخت میگردد به طور کلی و همچنین وجوهیکه و بعد از عبارت حقالتدریس عبارت یا حقالتحقیق و به آخر این بند نیز عبارت در صورتی که درآمد سالانه حقوقبگیر کمتر از میزان معافیت مقرر در ماده 84 این قانون یا تبصره ذیل آن حسب مورد باشد مشمول کسر مالیات نخواهد شد اضافه میگردد.
ب- متن زیر به عنوان بند 15 به ذیل ماده 91 اضافه میشود:
15- درآمد مشمول مالیات حقوق اعضای هیات علمی (آموزشی و پژوهشی) کلیه دانشگاهها و موسسات آموزش عالی به نرخ 10% مشمول مالیات میباشد و به این درآمد مالیات دیگری تعلق نخواهد گرفت.
* قانون مالیاتهای مستقیم. مصوب سوم اسفند ماه یک هزار و سیصد و شصت و شش مجلس شورای اسلامی (تاریخ اجرا از اول سال 1368): ماده 91- درآمدهای حقوق به شرح زیر از پرداخت مالیات معاف است.
1- روسا و اعضای ماموریتهای سیاسی خارجی در ایران و روسا و اعضای هیاتهای نمایندگی فوقالعاده دول خارجی نسبت به درآمد حقوق و دریافتی از دولت متبوع خود به شرط معامله متقابل و همچنین روسا و اعضای هیاتهای نمایندگی سازمان ملل متحد و موسسات تخصصی آن در ایران نسبت به درآمد حقوق و دریافتی از سازمان و موسسات مزبور در صورتی که تابع دولت جمهوری اسلام ایران نباشند.
2- روسا و اعضای ماموریتهای کنسولی خارجی در ایران و همچنین کارمندان موسسات فرهنگی دول خارجی نسبت درآمد حقوق دریافتی از دول متبوع خود به شرط معامله متقابل.
3- کارشناس خارجی که با موافقت دولت جمهوری اسلامی ایران از محل کمکهای بلاعوض فنی و اقتصادی و علمی و فرهنگی دول خارجی و یا موسسات بینالمللی به ایران اعزام میشود نسبت به حقوق دریافتی آنان از دول متبوع یا موسسات بینالمللی مذکور.
4- کارمندان محلی سفارتخانهها و کنسولگریها و نمایندگیهای دولت جمهوری اسلامی ایران در خارج نسبت به درآمد حقوق دریافتی از دولت جمهوری اسلامی ایران در صورتی که دارای تابعیت دولت جمهوری اسلامی ایران نباشند به شرط معامله متقابل.
5- حقوق بازنشستگی و وظیفه و مستمری و پایان خدمت و خسارت اخراج و بازخرید خدمت و وظیفه یا مستمری پرداختی به وراث.
6- هزینه سفر و فوقالعاده مسافرت مربوط به شغل و فوقالعادههای بدی آب و هوا. محرومیت از تسهیلات زندگی. محل خدمت. اشتغال خارج از مرکز. مرزی. شرایط محیط کار. نوبت کاری. کشیک. جذب و همچنین مزایای ارزی و اشتغال مامورین در خارج از کشور.
معافیتهای مذکور در این بند به استثنای هزینه سفر و فوقالعاده مسافرت مربوط به شغل در مواردی که به کارکنان بخش خصوصی مربوط میگردد تا سی درصد مقرری یا مزد یا حقوق اصلی از فوقالعادههای مذکور قابل اعمال خواهد بود.
7- تا میزان ده هزار ریال در ماه برای هر یک از فوقالعادههای کسر صندوق و تضمین صاحب جمعان.
8- مسکن واگذاری در محل کارگاه یا کارخانه جهت استفاده کارگران و خانههای ارزان قیمت سازمانی در خارج از محل کارگاه یا کارخانه که مورد استفاده کارگران قرار میگیرد و همچنین سایر مزایای غیرنقدی پرداختی به آنها و یا وجوهی که تخت عنوان ایاب و ذهاب یا تغذیه دریافت میدارند.
9- وجوه حاصل از بیمه بابت جبران خسارت بدنی و معالجه و امثال آن.
10- عیدی سالانه یا پاداش آخرین سال جمعا تا میزان یکصد هزار ریال.
11- خانههای سازمانی که با اجازه قانونی یا به موجب آییننامههای خاص در اختیار ماموران کشوری گذارده میشود و همچنین مزایای غیرنقدی یا وجوه نقدی که بابت مزایای غیرنقدی به افراد مذکور به موجب قانون و آییننامههای مربوط داده میشود.
12- وجوهی که کارفرما بابت هزینه معالجه کارکنان خود یا افراد تحت تکفل آنها مستقیما یا به وسیله حقوقبگیر به پزشک یا بیمارستان به استناد اسناد و مدارک مثبته پرداخت کند.
13- وجوهی که از طرف وزارتخانهها. موسسات دولتی یا وابسته به دولت. شرکتهای دولتی و نیز سازمانهایی که شمول قانون نسبت به آنها مستلزم ذکر نام است یا از محل اعتبارات دولتی تحت عناوین فوقالعاده پرواز و اضافه کار پروازی به خلبانان و گروه عملیاتی خدماتی پرواز و یا اضافه کار. حق محرومیت از مطب. حقالزحمه کار اضافی. حق کشیک و آنکال به پزشکان. دندانپزشکان. پیراپزشکان. دامپزشکان و دکترهای داروساز و یا حقالتدریس به استادان. معلمان و مدرسین اعم از تمام وقت و یا نیمه وقت پرداخت میگردد. مشمول مالیات مقطوعی به نرخ ده درصد میباشد و به این درآمدها مالیات دیگری تعلق نخواهد گرفت.
14- درآمد حقوق پرسنل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی ایران اعم نظامی و انتظامی.
---------------------------
1- به موجب بند(ج) ماده 35 قانون مالیاتهای مستقیم. مصوب 27 بهمن ماه 1380. بند(7) ماده 91 حذف شده است.